Ish-admirali kroat Ivica Mandiq ka theksuar rëndësinë e veprimit të unifikuar të Evropës për të ruajtur stabilitetin dhe vlerat e saj, duke paralajmëruar për rrezikun që paraqet ndikimi politik dhe strategjik i Rusisë në rajon dhe më gjerë.
‘Pas Luftës së Ftohtë, Evropa kishte ëndërruar për një të ardhme paqësore dhe të bashkuar, ku lufta do të mbetej një kujtim i largët. Por sot, kjo ëndërr është nën kërcënim,’ tha Mandiq.
Ai vuri në dukje se shumë nga vendet evropiane kanë injoruar nevojën për investime në sigurinë kombëtare dhe ushtarake, duke e zhvendosur fokusin në çështje si ekologjia dhe zhvillimi i qëndrueshëm.
Mandiq kritikoi qëndrimin e Evropës ndaj veprimeve të Rusisë, duke përmendur si shembull luftën në Çeçeni dhe pushtimin e Krimesë.
‘Kur Rusia nisi bombardimet masive në Çeçeni, Evropa ktheu kokën mënjanë. Duhej të ishte një alarm i fortë për ne, por heshtja jonë vetëm sa e forcoi besimin e Moskës,’ tha ai.
Duke analizuar strategjinë e Rusisë, Mandiq theksoi se qëllimi kryesor i Moskës nuk është të ndryshojë opinionin publik, por të marrë pushtetin në vende të caktuara përmes ndikimit politik dhe ekonomik.
‘Në shumë vende, përfshirë Austrinë, Kroacinë dhe Malin e Zi, Rusia ka krijuar rrjete të fuqishme ndikimi, duke shpenzuar miliarda për të arritur qëllimet e saj,’ shtoi ai.
Mandiq gjithashtu paralajmëroi për dobësimin e NATO-s nëse vendet anëtare nuk bashkohen rreth objektivave të përbashkëta.
‘Thelbi i çdo aleance është kohezioni i saj. Nëse NATO mbetet e bashkuar, ajo është një forcë e pamposhtur. Por nëse dobësohet nga interesa të vogla dhe mosmarrëveshje të brendshme, rrezikon të humbasë qëllimin e saj,’ tha ai.
Duke folur për potencialin ekonomik dhe shkencor të NATO-s, Mandiq tha se ‘Nga 100 shpikje të reja shkencore, 90 vijnë nga vendet e NATO-s. Por ne nuk kemi investuar mjaftueshëm në trajnimin e elitave politike dhe në forcimin e sigurisë sonë. Kjo ka krijuar hapësira për ndikimin rus.’
Ai paralajmëroi për rrezikun e kërcënimeve bërthamore nga Rusia.
‘NATO ka kapacitetin për të neutralizuar potencialin bërthamor të Rusisë me armë konvencionale. Por problemi qëndron tek kultura strategjike e Rusisë, e cila e sheh rrethimin dhe sulmin si kërcënime të pashmangshme.’
Ish-admirali bëri thirrje për reflektim dhe veprim të menjëhershëm nga liderët evropianë.
‘Liria dhe vlerat demokratike nuk janë të përjetshme; ato kërkojnë përpjekje të përditshme për t’u mbrojtur. Nëse nuk veprojmë tani, do të jetë shumë vonë,’ përfundoi ai.
