Bota
Vdes Richard Gott, i vetmi gazetar që identifikoi trupin e Che Guevara-s dhe u akuzua si spiun i KGB-së
Ai ishte 87 vjeç dhe ishte një reporter kryesor për Guardian, të cilën e la në vitin 1994 pasi u akuzua si informator për inteligjencën sovjetike. Ai ishte një nga ekspertët kryesorë për Amerikën Latine.
Jeta e Richard Gott të kujton komplotin e një romani të John le Carré. Gazetari, eseisti dhe historiani britanik, një ekspert kryesor për Amerikën Latine (librat e tij përfshijnë Kuba: Një Histori e Re, 2004), vdiq në moshën 87 vjeç më 2 nëntor. Ai ishte një reporter dhe redaktor kryesor për Guardian, e cila njoftoi vdekjen e tij dje.
Gott do të mbahet mend si i vetmi gazetar që identifikoi trupin e Che Guevara-s pas ekzekutimit të tij në Bolivi më 9 tetor 1967, nga ushtria boliviane me mbështetjen e CIA-s dhe trupave të parregullta amerikane.
Gott u takua me udhëheqësin revolucionar në nëntor të vitit 1963, ndërsa punonte si gazetar i pavarur për Guardian në Kubë. Gazetari u ftua në një takim në ambasadën e Bashkimit Sovjetik në Havana, ku pati mundësinë t’i bënte disa pyetje Che-së. Vite më vonë, ai shkroi për të: “Guevara mbetet një figurë me një shkëlqim të tillë, pothuajse fetar, saqë nuk ka asnjë shans që shembulli i tij të harrohet ndonjëherë”.
Trupi i Che-së
Kështu e përshkroi Richard Gott ditën kur pa dhe identifikoi trupin e Che Guevarës. Në orën pesë të pasdites të së hënës, më 9 tetor 1967, “ora e pesëmbëdhjetë”, trupi i Guevarës, në një barelë të lidhur me një helikopter, mbërriti në qytetin bolivian të Vallegrande. Ai ishte qëlluar rreth katër orë më parë, me urdhër – do ta mësonim shumë më vonë – të Komandës së Lartë të Ushtrisë Boliviane.
Ai vazhdoi: “Për rreth gjysmë ore, ne ia nguli sytë kufomës, të cilën dy mjekë po përpiqeshin ta ruanin me lëng balsamimi. Një turmë u derdh në oborrin e lavanderisë për të parë një tjetër guerile të vdekur. Brian Moser bëri disa fotografi ndërsa drita po venitet. Pastaj ne bëmë udhëtimin tetë-orësh për t’u kthyer në Santa Cruz, duke u përpjekur të gjenim një mënyrë për të komunikuar me botën e jashtme.”
Të nesërmen, qeveria boliviane dërgoi gazetarë nga La Paz për të parë trupin. U bënë fotografi që më vonë u bënë shumë të famshme, të krahasuara nga John Berger me Krishtin e Vdekur të Mantegna-s dhe Mësimin e Anatomisë të Rembrandt-it. Atë mbrëmje, pasi gazetarët ishin larguar, dy mjekët vendas kryen një autopsi, e cila vërtetoi pa dyshim se Guevara ishte qëlluar shumë kohë pas kapjes së tij.
Akuza si informator i KGB-së
Jeta e Gott u bë një histori spiunazhi pasi ai u akuzua si informator i KGB-së. Gott dha dorëheqjen nga Guardian në vitin 1994 pasi revista Spectator e etiketoi atë si spiun të paguar nga inteligjenca sovjetike. Akuza bazohej në informacionin e dhënë nga dezertori Oleg Gordievsky. Gott, nga ana e tij, mohoi gjithçka, duke e konsideruar incidentin një “kthim të çuditshëm në McCarthyizmin e viteve 1950”, siç raportoi gazeta britanike.
Megjithatë, në letrën e tij të dorëheqjes, gazetari pranoi se kishte pranuar udhëtime të paguara nga sovjetikët në Vjenë dhe Athinë, ndër qytete të tjera. Ai pranoi se kishte marrë “ar të kuq, vetëm në formën e rimbursimeve të shpenzimeve”. Lidhjet e tij me KGB-në filluan në vitin 1964, shtoi ai më vonë.
Miku dhe kolegu i tij John Gittings, një ish-kolumnist i Guardian dhe ekspert i Kinës, pohoi se shumë gazetarë gjatë Luftës së Ftohtë u kontaktuan nga agjentë sovjetikë, britanikë dhe amerikanë.
Bota
Përleshje vdekjeprurëse midis protestuesve dhe forcave të sigurisë, ndërsa trazirat në Iran shtohen
Trazirat në rritje në Iran raportohet se kanë marrë më shumë jetë njerëzish në ditën e pestë të protestave kundër kostos në rritje të jetesës.
Si agjencia gjysmëzyrtare e lajmeve Fars, ashtu edhe grupi i të drejtave të njeriut, Hengaw, thanë se dy persona kishin vdekur gjatë përleshjeve midis protestuesve dhe forcave të sigurisë në qytetin Lordegan, në Iranin jugperëndimor. Tre persona të tjerë u vranë në Azna dhe një tjetër në Kouhdasht, raportoi Fars, të gjithë në perëndim të vendit.
Të enjten, videot e postuara në mediat sociale treguan makina të djegura gjatë përleshjeve midis protestuesve dhe forcave të sigurisë.
Shumë protestues kanë bërë thirrje për t’i dhënë fund sundimit të udhëheqësit suprem të vendit. Disa kanë bërë thirrje gjithashtu për një kthim në monarki.
Ndërsa dita kalonte, vinin më shumë raportime për trazira në të gjithë vendin, në ditën e pestë të protestave, të shkaktuara nga një rënie e monedhës.
Videot e verifikuara nga BBC Persian tregojnë protesta në qytetin qendror të Lordegan, kryeqytetin Teheran dhe Marvdasht në provincën jugore Fars që u zhvilluan të enjten.
Fars raportoi se në Lordegan u vranë dy persona, duke cituar një zyrtar të informuar. Raporti nuk specifikoi nëse të vrarët ishin protestues apo anëtarë të forcave të sigurisë. Gjithashtu raportoi tre vdekjet në Azna, në provincën fqinje Lorestan, pa specifikuar nëse kishte protestues apo zyrtarë të sigurisë.
Grupi i të drejtave të njeriut Hengaw tha se dy të vrarët në Lordegan ishin protestues, duke i identifikuar ata si Ahmad Jalil dhe Sajjad Valamanesh.
BBC Persian nuk ka qenë në gjendje të verifikojë në mënyrë të pavarur vdekjet.
Mediat shtetërore thanë se një anëtar i forcave të sigurisë të lidhura me Gardën Revolucionare të Iranit (IRGC) u vra në përleshjet me protestuesit të mërkurën në mbrëmje në qytetin Kouhdasht, në provincën perëndimore Lorestan.
BBC nuk ka qenë në gjendje ta verifikojë këtë dhe protestuesit thonë se burri ishte një nga ata dhe u qëllua për vdekje nga forcat e sigurisë.
13 oficerë të tjerë policie dhe anëtarë të Basij u plagosën nga hedhja e gurëve në zonë, tha raporti i medias shtetërore.
Shkollat, universitetet dhe institucionet publike u mbyllën në të gjithë vendin të mërkurën, pasi autoritetet shpallën ditë pushimi bankar në një përpjekje të dukshme për të shuar trazirat.
Në dukje ishte për të kursyer energji për shkak të motit të ftohtë, megjithëse shumë iranianë e panë si një përpjekje për të frenuar protestat.
Ato filluan në Teheran – midis dyqanxhinjve të zemëruar nga një tjetër rënie e ndjeshme e vlerës së monedhës iraniane kundrejt dollarit amerikan në tregun e hapur.
Deri të martën, studentët e universitetit ishin të përfshirë dhe protestat ishin përhapur në disa qytete, me njerëz që brohorisnin kundër sundimtarëve klerikë të vendit.
Protestat kanë qenë më të përhapurat që nga një kryengritje në vitin 2022 e shkaktuar nga vdekja gjatë paraburgimit e Mahsa Amini, një gruaje të re e cila u akuzua nga policia e moralit se nuk e mbante siç duhet vellon. Por ato nuk kanë qenë në të njëjtën shkallë.
Për të parandaluar çdo përshkallëzim, raportohet për masa të rrepta sigurie në zonat e Teheranit ku filluan demonstratat.
Presidenti Masoud Pezeshkian ka thënë se qeveria e tij do t’i dëgjojë “kërkesat legjitime” të protestuesve.
Por prokurori i përgjithshëm, Mohammad Movahedi-Azad, ka paralajmëruar gjithashtu se çdo përpjekje për të krijuar paqëndrueshmëri do të përballet me atë që ai e quajti një “përgjigje vendimtare”.
Bota
24 të vdekur nga një sulm me dron ukrainas, në Kherson
Të paktën 24 persona u vranë dhe më shumë se 50 të tjerë u plagosën në një sulm me dron ukrainas në një hotel dhe kafene në Kherson gjatë festimeve të Vitit të Ri, tha Vladimir Saldo, guvernatori i emëruar nga Rusia i rajonit në jug të Ukrainës.
Në një postim në Telegram, Saldo sqaroi se sulmi ndodhi në Horli, një fshat bregdetar pranë gadishullit të Krimesë, të cilin Rusia e ka aneksuar.
Bota
Kaos dhe dhunë në Holandë gjatë Vitit të Ri, viktima dhe të plagosur nga fishekzjarret
Policia holandeze njoftoi të enjten se gjatë festimeve të natës së Vitit të Ri është përballur me një valë dhune të paprecedentë. Oficerët e rendit u sulmuan me fishekzjarre dhe mjete shpërthyese, ndërsa incidente të shumta u regjistruan në qytete të ndryshme të vendit, duke përfshirë sulme ndaj policisë dhe zjarrfikësve.
Sipas BBC, në Amsterdam u përfshi nga flakët kisha historike Vondelkerk, e ndërtuar në vitin 1872 dhe e vendosur pranë parkut Vondelpark. Zjarri shpërtheu në orët e para të Vitit të Ri, duke shkaktuar shembjen e kullës 50 metra të lartë dhe dëmtime të rënda në çati. Autoritetet bëjnë të ditur se, megjithë dëmet, struktura e kishës pritet të mbetet e qëndrueshme.
Mediat lokale raportuan për dy viktima në Holandë si pasojë e incidenteve me fishekzjarre: një 17-vjeçar nga Nijmegen dhe një burrë 38-vjeçar nga Aalsmeer. Ndërkohë, në Rotterdam, spitali i specializuar për sëmundjet e syrit trajtoi 14 persona me lëndime të rënda okulare, mes tyre 10 të mitur, dhe dy pacientë iu nënshtruan ndërhyrjeve kirurgjikale.

Ngjarje të rënda u shënuan edhe në Gjermani, ku policia e qytetit Bielefeld konfirmoi se dy të rinj 18-vjeçarë humbën jetën pasi përdorën fishekzjarre të prodhuara artizanalisht.
Në qytetin jugor holandez Breda, forcat e policisë u sulmuan me bomba benzine. Kryetarja e Unionit të Policisë, Nine Kooiman, deklaroi se edhe vetë është goditur me fishekzjarre dhe eksplozivë gjatë shërbimit në Amsterdam, duke e cilësuar situatën si jashtëzakonisht të dhunshme dhe të paprecedentë.
Sipas Shoqatës Holandeze të Piroteknikës, shpenzimet për fishekzjarre këtë vit arritën në 129 milionë euro, shifër rekord. Autoritetet kanë bërë të ditur se ndalimi i fishekzjarreve jozyrtare pritet të hyjë në fuqi në vitin 2026.
-
Albania2 days ago“Wizz Air” le në mëshirë të fatit pasagjerët e linjës Londër-Tiranë
-
UK4 days agoFOTO/ Nëna me dy fëmijët humbën jetën në një zjarr tragjik në Angli
-
Albania4 days agoU kap me kokainë me vlerë 230 mijë euro, shqiptari: Mos më dënoni, më lejoni të kthehem në Shqipëri
-
Albania6 days agoShqiptari në Britani shpëton nga deportimi pasi “partnerja nuk i flet shqip”
-
UK2 days agoVizitorët, tarifë për të hyrë në Britani – Shtetasit që udhëtojnë pa viza duhet të aplikojnë për autorizim
-
UK6 days agoRrëzohet aeroplani në Britani, alarm në aeroportin Southend në Londër
-
Sports4 days agoIsh-kampioni i botës në boks Anthony Joshua plagoset në një aksident automobilistik në Nigeri, dy persona humbin jetën
-
UK2 days agoBllokohet hekurudha Angli-BE/ Probleme me energjinë elektrike, pezullohen udhëtimet për mijëra pasagjerë
