Liderja e opozitës në Tajvan ka nisur një vizitë historike gjashtëditore në Pekin për të “forcuar dialogun dhe për të promovuar paqen”, përpara një samiti të shumëpritur mes presidentit të SHBA-së, Donald Trump, dhe homologut të tij kinez, Xi Jinping, shkruan Euronews.com
Liderja e opozitës tajvaneze, Cheng Li-wun, mbërriti në Kinë të martën me ftesë të presidentit Xi Jinping, në një vizitë që ajo e quan “udhëtim për paqe”, ndërsa Pekini vazhdon përpjekjet e tij disa dekadëshe për ta vënë ishullin e vetëqeverisur nën kontrollin e tij.
Vizita është e para nga një lider i opozitës tajvaneze në një dekadë dhe vjen përpara një takimi në Pekin mes Xi dhe homologut të tij amerikan, Donald Trump, i planifikuar për në maj.
Ndërkohë, parlamenti i kontrolluar nga opozita në Tajvan ka bllokuar përpjekjet e qeverisë për të miratuar një buxhet të posaçëm mbrojtjeje prej 40 miliardë dollarësh (34.2 miliardë euro), i cili pritet të financojë marrëveshje armësh me SHBA-në dhe zhvillimin e industrisë vendase të mbrojtjes.
Kina e konsideron ishullin e vetëqeverisur si territorin e saj dhe nuk e ka përjashtuar përdorimin e forcës për ta marrë atë.
Pekini ka rritur presionin ushtarak ndaj ishullit duke dërguar rregullisht avionë luftarakë dhe anije detare pranë tij, ndërsa ushtria e tij zhvillon herë pas here stërvitje me zjarr të vërtetë përreth, më e fundit në dhjetor.
Departamenti Amerikan i Shtetit deklaroi se këto aktivitete “rrisin tensionet në mënyrë të panevojshme” dhe i bëri thirrje Pekinit të ndalojë presionin ushtarak ndaj Tajvanit.
Para nisjes nga Taipei, kryetarja e partisë Kuomintang (KMT) u tha gazetarëve se Tajvani duhet të bëjë çdo përpjekje për të shmangur luftën dhe të shfrytëzojë çdo mundësi për të promovuar paqen.
Disa dhjetëra mbështetës dhe kundërshtarë të Cheng u mblodhën në aeroportin e Taipeit, duke brohoritur slogane dhe duke mbajtur pankarta.
“Qëllimi i kësaj vizite në Kinën kontinentale është pikërisht të tregojë botës se nuk është vetëm Tajvani që njëanshmërisht shpreson për paqe,” tha ajo.
“Besoj se përmes këtij ‘udhëtimi për paqe’, të gjithë janë edhe më të etur të shohin sinqeritetin dhe vendosmërinë e Komitetit Qendror të Partisë Komuniste të Kinës për të përdorur dialogun dhe shkëmbimet paqësore për të zgjidhur të gjitha dallimet e mundshme mes dy palëve,” shtoi Cheng.
Një zëdhënëse e Ministrisë së Jashtme kineze tha të martën se marrëdhëniet me Tajvanin janë çështje e brendshme e Kinës. “Kundërshtimi i Kinës ndaj lidhjeve ushtarake mes SHBA-së dhe Tajvanit është i qëndrueshëm dhe i qartë,” deklaroi zëdhënësja Mao Ning.
Pekini ka kritikuar vazhdimisht shitjet e armëve të Uashingtonit ndaj Tajvanit, veçanërisht një marrëveshje të madhe të shpallur nga administrata Trump në dhjetor, me vlerë mbi 11 miliardë dollarë (9.4 miliardë euro), që përfshin raketa me rreze të mesme, obusë dhe dronë.
Kina u ndalon të gjithë partnerëve të saj diplomatikë, përfshirë SHBA-në, të mbajnë marrëdhënie formale me Taipein. Megjithatë, Uashingtoni është mbështetësi më i fortë informal i ishullit dhe furnizuesi kryesor i armëve, dhe kjo çështje pritet të diskutohet në samitin Xi–Trump.
Gjatë një telefonate në shkurt mes Xi dhe Trump, lideri kinez tha se “Tajvani nuk do të lejohet kurrë të ndahet nga Kina.”
Nuk ishte e qartë nëse Cheng do të takohej me Xi gjatë vizitës së saj gjashtëditore në Kinë, e cila filloi në metropolin lindor të Shangait dhe pritet të përfundojë në Pekin.
Vizita e saj bie në kontrast me trajtimin që Pekini i bën presidentit të Tajvanit, Lai Ching-te, me të cilin Kina nuk angazhohet, duke e cilësuar si “separatist”.
Partia e Lai e konsideron Tajvanin një shtet sovran dhe jo të varur nga Kina. Ndërkohë, KMT zyrtarisht njeh vetëm një Kinë — Republikën e Kinës — e cila para vitit 1949 përfshinte edhe territorin e Kinës kontinentale dhe që sot është emri zyrtar i Tajvanit.
Tajvani qeveriset veçmas nga Kina që nga viti 1949, kur një luftë civile solli në pushtet Partinë Komuniste në Pekin. Forcat e mundura të KMT u tërhoqën në Tajvan, ku krijuan qeverinë e tyre.
