Zëvendëspresidenti i Shteteve të Bashkuara, JD Vance, ka paralajmëruar Iranin që të mos rrezikojë armëpushimin me Uashingtonin për shkak të sulmeve të Izraelit në Liban, duke e cilësuar një veprim të tillë si “të pamend”.
Deklarata e tij erdhi të mërkurën, teksa largohej nga Hungaria, në një moment kur tensionet në Lindjen e Mesme mbeten të larta dhe interpretimet mbi kushtet e armëpushimit vazhdojnë të jenë të paqarta.
“ Nëse Irani dëshiron ta prishë këtë marrëveshje – në një konflikt ku ata po goditeshin rëndë – për Libanin, që nuk ka lidhje me ta dhe që SHBA kurrë nuk tha se ishte pjesë e armëpushimit, kjo është zgjedhja e tyre,” u shpreh Vance. “Ne mendojmë se kjo do të ishte marrëzi, por është zgjedhja e tyre.”
Armëpushimi dyjavor mes SHBA-së dhe Iranit u ndërmjetësua nga Shehbaz Sharif, i cili në deklaratën zyrtare përfshiu edhe Libanin si pjesë të marrëveshjes. Kjo ka krijuar përplasje interpretimesh mes palëve.
Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, e theksoi këtë element duke cituar deklaratën e kryeministrit pakistanez dhe duke insistuar se kushtet e armëpushimit janë të qarta.
“Kushtet e armëpushimit Iran-SHBA janë të qarta: SHBA duhet të zgjedhë – armëpushim apo luftë përmes Izraelit. Nuk mund t’i ketë të dyja,” shkroi Araghchi.
Nga ana tjetër, administrata e presidentit Donald Trump ka këmbëngulur se Libani nuk është pjesë e marrëveshjes. Vance i cilësoi këto mospërputhje si një “keqkuptim”.
“Ka shumë negociata dhe propagandë në keqbesim,” tha ai. “Mendoj se kjo vjen nga një keqkuptim i vërtetë. Iranianët menduan se armëpushimi përfshinte Libanin, por nuk ishte kështu.”
Megjithatë, mbetet e paqartë se si mund të lindë një “keqkuptim” i tillë në negociata të nivelit të lartë ndërkombëtar, sidomos kur deklarata e ndërmjetësit përmendte qartë Libanin.
Ndërkohë, situata në terren vazhdon të përkeqësohet. Izraeli ka një histori të gjatë shkeljesh të armëpushimeve, përfshirë marrëveshjen e nëntorit 2024 me Libanin. Që atëherë, sulmet kanë qenë pothuajse të përditshme për më shumë se një vit.
Të mërkurën, Izraeli ndërmori një nga sulmet më të rënda, me dhjetëra goditje ajrore që lanë të paktën 254 të vrarë dhe mbi 1,100 të plagosur në Liban.
Pavarësisht kësaj, Vance deklaroi se Izraeli ka premtuar njëfarë përmbajtjeje.
“Ata janë angazhuar të tregojnë pak më shumë vetëpërmbajtje në Liban, sepse duan të sigurohen që negociatat mes SHBA-së dhe Iranit të kenë sukses,” tha ai.
Konflikti në Liban u përshkallëzua në fillim të marsit, pasi Hezbollah ndërmori sulme me raketa ndaj Izraelit, si përgjigje ndaj goditjeve izraelite dhe vrasjes së liderit suprem iranian.
Hezbollah përballet me presion në rritje brenda Libanit, mes akuzave se e ka tërhequr vendin në luftë për shkak të mbështetjes ndaj Iranit. Nga ana tjetër, zyrtarët iranianë kanë deklaruar se nuk do ta braktisin aleatin e tyre.
Edhe Islamic Revolutionary Guard Corps ka paralajmëruar se luftimet mund të rifillojnë nëse Izraeli nuk ndalon sulmet në Liban.
“Nëse agresionet ndaj Libanit nuk ndalen menjëherë, ne do të kryejmë detyrën tonë dhe do të japim një përgjigje që agresorët do ta pendohen,” thuhet në deklaratën e tyre.
Situata mbetet e brishtë, ndërsa interpretimet e ndryshme të armëpushimit rrezikojnë të çojnë në një përshkallëzim të ri të konfliktit në rajon.
