Vdekjet e dy personave në Irlandën e Veriut, të cilat potencialisht lidhen me injeksionet për humbje peshe, janë raportuar në agjencinë qeveritare përgjegjëse për të siguruar që ilaçet janë të sigurta.
Të dy rastet janë midis më shumë se 500 raporteve të dyshuara të reaksioneve anësore të ilaçeve të paraqitura nga Irlanda e Veriut gjatë dy viteve të fundit në lidhje me ilaçet GLP-1.
Ilaçet, të përshkruara me emra të tillë si Wegovy dhe Mounjaro, përdoren gjerësisht në të gjithë Mbretërinë e Bashkuar për menaxhimin e peshës dhe për të trajtuar diabetin.
Raportet iu bënë Agjencisë Rregullatore të Barnave dhe Produkteve të Kujdesit Shëndetësor (MHRA).
MHRA tha se një raport për një reaksion të dyshuar “nuk do të thotë domosdoshmërisht se është shkaktuar nga ilaçi, por vetëm se raportuesi kishte dyshimin se mund ta kishte pasur”.
“Sëmundjet themelore ose të njëkohshme mund të jenë përgjegjëse, ose ngjarjet mund të jenë rastësore”, shtoi ajo.
Të dhënat tregojnë se dy vdekjet ishin të një burri dhe një gruaje, njëri ishte në të 40-at dhe tjetri në të 60-at, megjithëse nuk specifikohet se cila kategori moshe zbatohet për cilin person.
Të dhënat mbi reagimet e dyshuara të raportuara nga Irlanda e Veriut në vitet 2024 dhe 2025 u publikuan në përgjigje të një kërkese për Lirinë e Informacionit.
Profesionistët e kujdesit shëndetësor dorëzuan 82% të 511 raporteve të dyshuara të reaksioneve anësore të barnave.
Në dy rastet fatale, të dhënat treguan se njëri kishte marrë Mounjaro, një emër marke për ilaçin tirzepatide, dhe reagimi tjetër ishte i lidhur me një ilaç semagultide të paspecifikuar – semagulatidi shitet me emrat e markave Wegovy, Ozempic dhe Rybelsus.
Të dhënat treguan gjithashtu se kishte gjashtë raste të raportuara të pankreatitit akut gjatë periudhës dyvjeçare – tre të dyshuara si reagim ndaj Mounjaro, një ndaj Ozempic dhe dy ndaj markave të paspecifikuara.
MHRA lëshoi një paralajmërim në lidhje me rrezikun e pankreatitit akut në janar, i cili shpesh lidhet me gurët në tëmth, një efekt anësor i zakonshëm i GLP-1.
Rreth 1.6 milionë të rritur në Angli, Skoci dhe Uells vlerësohet se kanë përdorur GLP-1 për humbje peshe midis fillimit të vitit 2024 dhe fillimit të vitit 2025, sipas një studimi të publikuar së fundmi nga University College London.
Çfarë tregojnë të dhënat në lidhje me injeksionet për humbje peshe?
MHRA mbledh dhe monitoron informacionin mbi shqetësimet e dyshuara të sigurisë përmes skemës së saj të Kartës së Verdhë..
Kushdo – profesionistë mjekësorë dhe anëtarë të publikut njësoj – mund të bëjë një raport.
Shumica e raporteve mbi GLP-1 nga Irlanda e Veriut gjatë dy viteve të fundit – 458 – u regjistruan në vitin 2025, krahasuar me 53 në vitin 2024.
Përveç dy rezultateve fatale të raportuara, pati 242 raportime serioze dhe 267 të kategorizuara si jo-serioze. Një nga raportimet serioze lidhet me një fëmijë të moshës nëntë vjeç e poshtë.
Raportet e Kartës së Verdhë të reaksioneve të dyshuara përfshijnë:
- 317 për në Mounjaro
- 135 për në Wegovy
- 12 deri në Ozempic
Një raport i vetëm për reaksione anësore të ilaçit mund të përmbajë reaksione të dyshuara të shumëfishta tek një individ.
MHRA tha se siguria e pacientit ishte përparësia e saj kryesore dhe se kur konfirmohet një çështje sigurie, ajo “gjithmonë do të veprojë menjëherë për të zbutur çdo rrezik të identifikuar”.
Ai shtoi se ilaçet e reja, të tilla si GLP-1, monitorohen më intensivisht për të siguruar që çdo problem i ri sigurie të identifikohet shpejt dhe, ndërsa përdorimi i këtyre ilaçeve rritet, “po ashtu është rritur edhe numri i raporteve të Kartës së Verdhë që lidhen me këto ilaçe”.
MHRA tha se nuk kishte informacion nëse ilaçet e lidhura me raportet nga Irlanda e Veriut ishin të përshkruara me recetë, të blera nga një farmaci apo nga një furnizues i paligjshëm.
Si merrni injeksione për humbje peshe?
Në Britaninë e Madhe, disa njerëz janë në gjendje të marrin injeksione nga NHS për menaxhimin e peshës ose për të trajtuar diabetin.
Megjithatë, në Irlandën e Veriut, vetëm ata me diabet të tipit 2 që plotësojnë kritere të caktuara mund të përfitojnë nga ilaçet në NHS. Të tjerë mund t’i përfitojnë ato privatisht nëpërmjet farmacive nëse kualifikohen nga ana mjekësore bazuar në indeksin e masës trupore (BMI) mbi 30, që konsiderohet obezitet.
Udhëzimet qeveritare paralajmërojnë se MHRA nuk e ka vlerësuar sigurinë dhe efektivitetin e përdorimit të GLP-1 jashtë përdorimit të tyre të licencuar, për shembull për humbjen e peshës tek njerëzit që nuk janë obezë ose mbipeshë.
Në klinikën e humbjes së peshës të Joanne McMullan në farmacinë Portaferry, rreth 50 pacientë, të moshës nga 18 deri në 75 vjeç, paguajnë privatisht për injeksione për humbje peshe. Mounjaro është ilaçi më i popullarizuar që jepet me një kosto prej 200 deri në 300 paund në muaj.
McMullan, përfaqësuesja e Bordit të Shoqatës Kombëtare të Farmacive për Irlandën e Veriut, tha se kishte parë disa efekte pozitive.
“Një zonjë humbi më shumë se 1.5 kg për t’iu nënshtruar një operacioni zëvendësues të gjurit. Njerëzit që ishin ulur tani mund të bëjnë ushtrime fizike”, tha ajo.
Ajo shtoi se ka efekte anësore të zakonshme – disa njerëz mund të ndihen të fryrë ose në siklet ndërsa marrin GLP-1, por shpesh thonë se mund ta durojnë këtë, ndërsa Mounjaro zakonisht shkakton probleme me tretjen kur fillon ose rritet një dozë, të cilat shpesh zhduken.
Megjithatë, ajo i paralajmëron pacientët të jenë të kujdesshëm për shenjat e diçkaje më serioze, si problemet me fshikëzën e tëmthit ose pankreatitin.
“Jam e shqetësuar për efektet anësore afatgjata sepse ende nuk kemi të dhëna për njerëzit që i përdorin ato për shumë vite”, shtoi ajo.
“Por për njerëzit që po shohim, të cilët tani mund të bëjnë pak ushtrime, mund të ecin, ndiejnë se po e rimarrin jetën e tyre – për momentin, duket se ia vlen për ta.”
Çfarë kanë thënë zyrtarët shëndetësorë?
BBC News NI e pyeti Departamentin e Shëndetësisë nëse Ministri i Shëndetësisë Mike Nesbitt ishte në dijeni të vdekjeve të raportuara në MHRA dhe, nëse po, çfarë veprimesh ishin ndërmarrë, por departamenti nuk iu përgjigj këtyre pyetjeve.
Ai theksoi rëndësinë e raportimit të efekteve anësore të dyshuara dhe incidenteve negative në skemën e Kartës së Verdhë, duke shtuar se “angazhohet rregullisht me MHRA-në dhe shpërndan informacion mbi sigurinë e barnave tek profesionistët e kujdesit shëndetësor, duke përfshirë udhëzimet e fundit të MHRA-së mbi përdorimin e sigurt të barnave GLP-1”.
Departamenti gjithashtu nuk dha një datë për nisjen e shërbimit të ri rajonal të menaxhimit të obezitetit , i cili ishte planifikuar të hapej në fillim të vitit 2026.
Shërbimi do të bënte që GLP-1 të bëheshin të disponueshëm në NHS në Irlandën e Veriut për humbje peshe.
Shërbimi i Mjekëve Ligjorë për Irlandën e Veriut tha se, “nga informacioni i kufizuar i dhënë”, nuk kishte qenë në gjendje të identifikonte ndonjë rast që i është raportuar mjekut ligjor, ku GLP-1 është referuar si kontribues në një vdekje.
Eli Lilly, firma që prodhon Mounjaro-n, tha se siguria e pacientit ishte “prioriteti i saj kryesor”, duke shtuar se raporton në mënyrë aktive informacionin e sigurisë te MHRA dhe inkurajon “profesionistët e kujdesit shëndetësor dhe të tjerët” të bëjnë të njëjtën gjë përmes skemës së Kartës së Verdhë.
Ajo tha se MHRA ka deklaruar se raportet e Kartës së Verdhë “nuk janë vërtetuar të jenë të lidhura me ilaçin dhe nuk duhet të interpretohen si një listë e efekteve anësore të njohura”.
Novo Nordisk, firma që prodhon Wegovy dhe Ozempic, tha se siguria e pacientit ishte “me rëndësi të madhe” për kompaninë.
Thuhej se ilaçet duhet të merren “sipas indikacioneve të tyre të miratuara dhe nën mbikëqyrjen e një profesionisti të kujdesit shëndetësor” dhe se kushdo që përjeton efekte anësore duhet t’i raportojë ato te mjeku i tij dhe te skema e Kartës së Verdhë të MHRA-s.
