Mbretëria e Bashkuar është e vendosur të mbështesë një flotë të re të madhe projektesh të energjisë së erës në det të hapur në Detin e Veriut, së bashku me nëntë vende të tjera evropiane, përfshirë Norvegjinë, Gjermaninë dhe Holandën.
Qeveria thotë se marrëveshja do të forcojë sigurinë energjetike duke ofruar një rrugëdalje nga ajo që e quan “rrugica e karburanteve fosile”.
Për herë të parë, disa nga parqet e reja të energjisë me erë do të lidhen me shumë vende përmes kabllove nënujore të njohura si ndërlidhës, të cilët, sipas mbështetësve, duhet të ulin çmimet në të gjithë rajonin.
Por kjo mund të jetë e diskutueshme, pasi operatorët e parqeve me erë do të jenë në gjendje të kërkojnë me këste midis vendeve për t’i shitur energji ofertuesit më të lartë, duke rritur potencialisht çmimet e energjisë elektrike kur furnizimi është i kufizuar.
Sekretari i Energjisë Ed Miliband do të nënshkruajë një deklaratë të hënën në një takim mbi të ardhmen e Detit të Veriut në qytetin gjerman të Hamburgut, duke u zotuar ta përfundojë skemën deri në vitin 2050.
Jane Cooper, zëvendësdrejtoreshë ekzekutive e organit të industrisë RenewableUK, tha se marrëveshja do të “ulte kostot për paguesit e faturave”, si dhe do të rriste “ndjeshëm sigurinë energjetike të Mbretërisë së Bashkuar dhe të të gjithë rajonit të Detit të Veriut”.
Por Claire Countinho, sekretare në hije e energjisë, paralajmëroi se “nuk mund t’i shpëtojmë faktit se nxitimi për të ndërtuar parqe eolike me një shpejtësi marramendëse po rrit faturat e energjisë së të gjithëve”.
Një rrjet kabllosh nënujore tashmë lidh rrjetet e energjisë elektrike të vendeve evropiane – Mbretëria e Bashkuar ka 10 kabllo të tillë – por lidhja e parqeve të energjisë me erë direkt me shumë vende do të jetë e para.
Shumica e ekonomistëve të energjisë bien dakord se më shumë lidhje midis Mbretërisë së Bashkuar dhe rrjeteve të tjera evropiane duhet të ulin kostot dhe të përmirësojnë sigurinë e furnizimit.
Rrjeti Kombëtar i Mbretërisë së Bashkuar publikoi një dokument më parë këtë muaj duke sugjeruar që një marrëveshje e tillë mund të shkurtojë të ashtuquajturat pagesa kufizuese, të bëra kur parqeve të erës u kërkohet të mos gjenerojnë energji sepse rrjeti i energjisë elektrike është shumë i mbingarkuar.
Një raport i veçantë tha se konsumatorët e Mbretërisë së Bashkuar kishin kursyer 1.6 miliardë paund nga nëntë kabllot ekzistuese nënujore, që lidh Mbretërinë e Bashkuar me Evropën që nga viti 2023.
National Grid tha se kabllot ndihmojnë në zbutjen e rritjes së çmimeve sepse, falë ndryshimeve në zonat kohore, energjia e tepërt e gjeneruar jashtë orarit të pikut diku tjetër mund të shitet me çmim të lirë në Mbretërinë e Bashkuar.
Por ndërlidhësit kanë rezultuar të diskutueshëm në Norvegji, ku ka pasur shqetësime se shitja e energjisë në vendet e huaja mund të zvogëlojë furnizimet për klientët norvegjezë dhe për këtë arsye të rrisë çmimin që ata paguajnë.
Për ta ndaluar këtë, qeveria miratoi rregulla të reja për të kufizuar eksportet e energjisë elektrike kur furnizimi vendas mund të ishte në rrezik.
Norvegjia gjithashtu refuzoi lejen për një ndërlidhës të ri me Skocinë.
NATO dhe Komisioni Evropian po marrin pjesë gjithashtu në samit, i cili pritet të përfshijë premtime për të forcuar sigurinë për infrastrukturën e energjisë në det të hapur, mes shqetësimeve në rritje për sabotim dhe aktivitet detar të pasigurt.
Marrëveshja nënvizon angazhimin e vazhdueshëm të Evropës ndaj energjisë së erës, pavarësisht kritikave të përsëritura nga Presidenti i SHBA-së Donald Trump, i cili sulmoi përsëri ato që i quajti “mullinj me erë” gjatë një fjalimi në Forumin Ekonomik Botëror në Davos.
Vendet e Detit të Veriut u zotuan të zhvillojnë 300 gigavat (GW) kapacitet të energjisë së erës në det të hapur tre vjet më parë. Kjo marrëveshje e re do të thotë se 100 GW nga totali do të ndërtohen bashkërisht. Pritet që 20 GW nga kjo shumë të jetë në ndërtim e sipër deri në vitin 2030.
Kina aktualisht kryeson botën në energjinë e erës në det të hapur, me 43 GW nga 83 GW të kapacitetit të instaluar në botë, sipas një raporti të vitit të kaluar nga organi i industrisë RenewableUK.
Mbretëria e Bashkuar renditet e dyta, me pothuajse 16 GW tashmë në funksion. Qeveria e Mbretërisë së Bashkuar ka dhënë kontrata për 20 GW të tjera, duke përfshirë 8.4 GW të dakordësuara në një raund rekord ofertash në fillim të këtij muaji .
Qeveria u kritikua nga Konservatorët për “kyçjen” e çmimeve të larta të energjisë së erës në det të hapur.
Reforma gjithashtu ka sulmuar vazhdimisht koston e emetimit neto zero, por Liberal Demokratët dhe të Gjelbrit mbështesin zgjerimin e burimeve të rinovueshme për të trajtuar kërcënimin e ndryshimeve klimatike dhe për të nxitur vendet e punës të gjelbra.
SNP dhe Plaid Cymru mbështesin gjithashtu rritjen e energjisë së erës në det të hapur, por argumentojnë se Skocia dhe Uellsi duhet të kenë kontrollin e burimeve të tyre të energjisë.
