Bota
Përse mund të duhen disa ditë për të mësuar fituesin e zgjedhjeve presidenciale në SHBA
Zgjedhjet presidenciale në Shtetet e Bashkuara të Amerikës do të mbahen më 5 nëntor, por fituesi i garës, në atë që duket se do të jetë një rezultat i ngushtë, mes demokrates Kamala Harris dhe republikanit Donald Trump, mund të mos dihet për disa ditë, pas mbylljes së qendrave të votimit.
Ndërsa numërohen votat, një kandidat mund të duket se kryeson bazuar në të dhënat e para, por më pas ekziston mundësia që rezultati të ndryshojë me numërimin e votave të tjera.
Kjo ndodhi në vitin 2020 kur në disa shtete Trump kaloi në epërsi natën e zgjedhjeve, përpara se rezultati të përmbysej nga kandidati demokrat Joe Biden, një fenomen ky që Trump e përdori për pretendimet e tij të rreme se zgjedhjet ishin vjedhur.
Asgjë e paligjshme nuk kishte ndodhur. Demokratët kryesisht jetojnë në zona urbane, më të populluara, ku numërimi i votave zgjat më shumë. Demokratët e shfrytëzojnë më shumë të drejtën e votimit me postë. Republikanët, të paktën deri në zgjedhjet e vitit 2020, votuan më pak me postë, edhe aq për shkak të pretendimeve të rreme të ish Presidentit Trump se fletëvotimet me postë nuk ishin të besueshme. Këto fletë votimi kërkojnë më shumë kohë për t’u numëruar sesa votat që hidhen ditën e zgjedhjeve. Ish Presidenti Trump, këtë herë e ka inkurajuar votimin me postë, ndonëse herë pas here bën kritika për të.
Ka shtatë shtete të papërcaktuara, që mund të përcaktojnë rezultatin e zgjedhjeve, secili prej tyre me rregullat e veta për numërimin e votave.
Ja çfarë duhet të pritet në ditën e zgjedhjeve dhe në ditët në vijim:
ARIZONA
Votimi me postë është jashtëzakonisht popullor në Arizona. Në vitin 2020 gati 90% e votuesve i hodhën votat e tyre herët, shumica me postë. Zyrtarët zgjedhorë në Arizona mund të fillojnë përpunimin dhe numërimin e fletëvotimeve me postë menjëherë pas marrjes së tyre, por rezultatet nuk mund të publikohen deri një orë pas mbylljes së qendrave të votimit më 5 nëntor.
Çdo fletë votimi me postë, që mbërrin ditën e zgjedhjeve, nuk mund të hapet pa u mbyllur më parë qendrat e votimet. Ky është shpesh një numër i madh i votash. Në vitin 2022, gjatë zgjedhjeve për në Kongres, votat me postë, që mbërritën ditën e zgjedhjeve, përbënin një të pestën e të gjitha fletëvotimeve në qarkun Maricopa, më i madhi në Arizona. Për numërimin e tyre u deshën disa ditë.
Rezultatet fillestare në natën e zgjedhjeve duhet të jenë kryesisht ato të votave të hershme, të cilat mund të favorizojnë zonjën Harris, përpara se numrat të zhvendosen drejt rivalit republikan Trump, ndërsa numërohen votat e hedhura në ditën e zgjedhjeve. Në ditët në vijim rezultatet sërish mund të favorizojnë zonjën Harris pasi fillon numërimi i fletëvotimeve me postë, që mbërrijnë me vonesë.
XHORXHIA
Votimi i hershëm është popullarizuar në Xhorxhia. Zyrtarët presin që 65% deri në 70% e votave të jenë hedhur në qendrat e votimit, para ditës së zgjedhjeve. Fletët e votimit me postë, të cilat mund të përbëjnë rreth 5% të votave, mund të përpunohen dy javë para zgjedhjeve. Në këtë fazë bëhet verifikimi i nënshkrimit për të konfirmuar që vota është e ligjshme. Për numërimin e tyre duhet pritur dita e zgjedhjeve.
Ligji i shtetit thotë se të gjitha votat e hershme, ato që hidhen në qendra votimi, apo të dërguara me postë, duhet të numërohen dhe rezulatet të publikohen deri në orën 20:00, sipas orës lokale, natën e zgjedhjeve. Zyrtarët synojnë që të gjitha votat, përfshirë ato nga dita e zgjedhjeve, të numërohen deri në mesnatë.
Fletët e votimit nga votuesit jashtë shtetit dhe personeli ushtarak do të pranohen deri në tre ditë pas zgjedhjeve, nëse kanë vula postare mban datën 5 nëntor, ose më herët. Deri tani ka patur 21 mijë kërkesa të tilla. Në zgjedhjet që pritet të përfundojnë me diferencë jashtëzakonisht të ngushtë në mes të kandidatëve, fituesi mund të mos dihet derisa të jenë përpunuar dhe numëruar edhe ato vota.
MIÇIGAN
Që nga zgjedhjet e vitit 2020, Miçigani, për herë të parë ka krijuar mundësinë e votimit të hershëm dhe ka filluar të lejojë qarqet me më shumë se 5,000 banorë të fillojnë përpunimin dhe numërimin e fletëvotimeve me postë tetë ditë përpara ditës së zgjedhjeve. Qarqet më të vogla mund ta bëjnë këtë një ditë përpara 5 nëntorit.
Zyrtarët shpresojnë se këto ndryshime do t’i lejojnë shtetit ta njoftojë rezultatin më shpejt se në vitin 2020, kur fletëvotimet me postë nuk mund të përpunoheshin paraprakisht. Kjo ishte arsyeja pse kandidati republikan Donald Trump kaloi në avantazh natën e zgjedhjeve. Kandidati demokrat Joe Biden e kaloi zotin Trump pasi dolën të dhënat e votave me postë, të cilat u desh më shumë kohë për t’u numëruar. Ish Presidenti Trump pretendoi në mënyrë të rreme se ishte viktimë e mashtrimit.
NEVADA
Numërimi i ngadaltë i votave në Nevada në vitin 2020, që pamundësoi njoftimin për fituesin deri pesë ditë pas ditës së zgjedhjeve, nxiti ndryshime në shtet që zyrtarët thonë se do të përshpejtojnë procesin.
Ndryshimi më i rëndësishëm është ai që iu lejon qarqeve të fillojnë përpunimin dhe numërimin e votave me postë, më 21 tetor. Punonjësit e qendrave të votimit mund të fillojnë të përpunojnë votat e hershme në orën 8 të mëngjesit, sipas orës lokale, në ditën e zgjedhjeve, në vend që të presin deri në mbylljen e qendrave të votimit.
Por, rezultati në Nevada edhe kësaj radhe mund të mos dihet menjëherë. Votimi me postë është bërë popullor në këtë shtet dhe është i vetmi shtet i papërcaktuar që pranon edhe fletëvotimet me postë që arrijnë me vonesë.
Çdo fletë votimi që ka vulë postare më datën 5 nëntor, do të numërohet edhe nëse arrin katër ditë pas zgjedhjeve. Këto votime të vonuara, historikisht, favorizojnë demokratët, kështu që mund të ndodhë një ndryshim rezultati në favor të zonjës Harris ndërsa numërohen votat e arritura pas ditës së zgjedhjeve.
KAROLINA E VERIUT
Zyrtarët zgjedhorë e fillojnë përpunimin e fletëvotimeve me postë përpara ditës së zgjedhjeve. Pas mbylljes së votimeve, rezultatet e para të njoftuara ka të ngjarë të jenë kryesisht fletëvotimet me postë, si dhe votat e hershme. Votat e ditës së zgjedhjeve do të numërohen dhe njoftohen gjatë gjithë mbrëmjes, ndërsa rezultatet e plota priten deri në mesnatë.
Zonja Harris mund të kryesojë në fillim falë fletëvotimeve me postë, ndërsa zoti Trump mund të mbyllë hendekun ndërsa numërohen votat e ditës së zgjedhjeve.
Megjithatë, nëse zgjedhjet përfundojnë me rezultat aq të ngushtë sa sugjerojnë sondazhet, rezultati përfundimitar në Karolinën e Veriut mund të mbetet i paqartë për një javë, ose më shumë. Fletët e votimit me postë që mbërrijnë më 5 nëntor, si dhe fletët e votimit nga shtetasit jashtë vendit dhe personeli ushtarak, numërohen gjatë periudhës 10-ditore, pas ditës së zgjedhjeve. Në vitin 2020, fitorja e zotit Trump në këtë shtet nuk u konfirmua deri më 13 nëntor, 10 ditë pas ditës së zgjedhjeve.
PENSILVANI
Pensilvania, që vlersohet si shteti më i rëndësishëm nga grupi i të papërcaktuarve, nuk pati një fitues të qartë në vitin 2020 për katër ditë pas ditës së zgjedhjeve. Kjo ndodhi për shkak të një numri të madh të votave me postë. Pensilvania është pjesë e një numri të vogël shtetesh amerikane që nuk i lejon punonjësit zgjedhorë të përpunojnë, ose numërojnë fletëvotimet me postë deri në orën 7 të mëngjesit sipas orës lokale, në ditën e zgjedhjeve. Kjo do të thotë se ka të ngjarë të duhen sërish disa ditë përpara se të dihet rezultati përfundimtar.
Me më shumë demokratë, sesa republikanë, që votojnë me postë, rezultatet e hershme, duke marrë parasysh votimet në ditën e zgjedhjeve, ndoshta do ta nxjerrin zotin Trump përpara, por epërsia e tij ka të ngjarë të zvogëlohet, ndërsa numërohen fletëvotime me postë.
Ky model në vitin 2020 gjithashtu e shtyu ish Presidentin Trump të pretendonte se po bëheshin mashtrime. Këtë vit, një ligj i ri kërkon që shumica e qarqeve të shpallin në mesnatën e natës së zgjedhjeve se sa fletë votimi me postë kanë mbetur për t’u numëruar në një përpjekje për të parandaluar teoritë e konspiracionit.
VISKONSIN
Ashtu si Pensilvania, Viskonsin është ndër të paktët shtete që nuk lejojnë zyrtarët zgjedhorë të përpunojnë, ose numërojnë fletëvotimet me postë deri në mëngjesin e ditës së zgjedhjeve. Kjo do të thotë se mund të ketë një vonesë në njoftimin e rezultateve të votimeve të parakohshme.
Përveç kësaj, shumë nga qytetet më të mëdha të shtetit i transportojnë fletëvotimet me postë në një vend të centralizuar për përpunim dhe numërim. Kjo mund të çojë në një grumbull të konsiderueshëm votash që të njoftohen të gjitha menjëherë në orët e hershme të mëngjesit, pas mbylljes së qendrave të votimit.
Në vitin 2020, ish Presidenti Trump dhe aleatët e tij pretenduan në mënyrë të rreme se kishte manipulime pasi Miluaki, qyteti më i madh i shtetit, rreth orës 3:30 të mëngjesit njoftoi për rreth 170,000 fletë votimi me postë. Këto vota rritën përqindjen e zotit Biden duke e nxjerrë atë në epërsi për herë të parë. Por kjo rritje ishte e pritshme për shkak të mënyrës se si qyteti i përpunon fletë votimet dhe faktit që demokratët kishin më shumë gjasa të votonin me postë. Një gjë e ngjashme është e mundur edhe në zgjedhjet e këtij viti. VOA
Presidenti turk, Tayyip Erdogan, tha se do të zhvillojë një telefonatë me Presidentin e SHBA-së, Donald Trump, të hënën për të diskutuar përpjekjet e paqes midis Ukrainës dhe Rusisë, si dhe çështjet që lidhen me Gazën.
Duke folur me gazetarët në Stamboll të premten, Erdogan tha se biseda e tyre e planifikuar për të hënën pasdite do të përqendrohet në zhvillimet kryesore rajonale.
‘Do të kemi një tjetër telefonatë me Presidentin Trump të hënën’, tha ai, duke shtuar se do të diskutojnë zhvillimet midis Rusisë dhe Ukrainës, si dhe situatën në Palestinë.
Erdogan komentoi gjithashtu tubimin e madh pro-Palestinë të mbajtur në Urën e Galatës në Stamboll ditën e Vitit të Ri, duke e cilësuar atë si një mesazh të fuqishëm publik solidariteti.
‘Ndërsa po hynim në vitin e ri, të gjithë pamë një moment historik në Urën e Galatës. Kjo tregoi qartë se Palestina nuk është vetëm’, tha ai.
Ai theksoi se Turqia do të vazhdojë të qëndrojë pranë Gazës dhe popullit palestinez, si në nivel kombëtar ashtu edhe në koordinim me botën e gjerë islame.
‘Ne nuk e kemi braktisur Gazën apo Palestinën dhe as që do ta bëjmë ndonjëherë’, shtoi Erdogan.
Duke kritikuar sulmet e vazhdueshme të Izraelit në Gaza, Erdogan tha se vuajtjet humanitare, veçanërisht të fëmijëve që jetojnë në kushte të vështira, nuk do të mbeten pa përgjigje.
‘Vuajtjet e fëmijëve që jetojnë në tenda të improvizuara mes erës, shiut dhe baltës nuk do të mbeten pa përgjigje dhe kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu nuk do t’u shpëtojë përgjegjësive’, tha ai.
Erdogan vuri në dukje se përpjekjet për ndihmë humanitare përballen me kufizime të vazhdueshme, duke përfshirë pengesat në shpërndarjen e materialeve të strehimit të përkohshëm në Gaza.
Pavarësisht sfidave, ai tha se Turqia do të vazhdojë të ndjekë të gjitha kanalet e mundshme për të mbështetur palestinezët dhe për të lehtësuar vuajtjet e tyre.
Një ngjarje e rëndë ka tronditur botën e artit dhe kinemasë, pasi Victoria Jones, vajza e aktorit të njohur hollivudian Tommy Lee Jones, është gjetur e pajetë në San Francisko.
Sipas informacioneve paraprake, 34-vjeçarja u gjet pa shenja jete në orët e para të mëngjesit në një hotel luksoz të qytetit. Autoritetet lokale kanë nisur hetimet, ndërsa shkaku i vdekjes mbetet ende i paqartë.
Victoria Jones ishte vajza e aktorit 79-vjeçar, fitues i çmimit Oscar, Tommy Lee Jones, dhe ish-bashkëshortes së tij, Kimberly Clafley. Çifti ka edhe një djalë tjetër, Austin Jones, 43 vjeç.
Edhe pse nuk ndoqi një karrierë të gjatë në kinematografi, Victoria kishte bërë disa paraqitje të shkurtra në aktrim gjatë rinisë së saj. Debutimi i saj i parë në ekran erdhi në vitin 2002, në filmin e suksesshëm “Men in Black II”, ku luajti përkrah babait të saj.
Familja dhe miqtë nuk kanë bërë ende një reagim publik lidhur me ngjarjen, ndërsa priten detaje të mëtejshme nga autoritetet.
Bota
Përleshje vdekjeprurëse midis protestuesve dhe forcave të sigurisë, ndërsa trazirat në Iran shtohen
Trazirat në rritje në Iran raportohet se kanë marrë më shumë jetë njerëzish në ditën e pestë të protestave kundër kostos në rritje të jetesës.
Si agjencia gjysmëzyrtare e lajmeve Fars, ashtu edhe grupi i të drejtave të njeriut, Hengaw, thanë se dy persona kishin vdekur gjatë përleshjeve midis protestuesve dhe forcave të sigurisë në qytetin Lordegan, në Iranin jugperëndimor. Tre persona të tjerë u vranë në Azna dhe një tjetër në Kouhdasht, raportoi Fars, të gjithë në perëndim të vendit.
Të enjten, videot e postuara në mediat sociale treguan makina të djegura gjatë përleshjeve midis protestuesve dhe forcave të sigurisë.
Shumë protestues kanë bërë thirrje për t’i dhënë fund sundimit të udhëheqësit suprem të vendit. Disa kanë bërë thirrje gjithashtu për një kthim në monarki.
Ndërsa dita kalonte, vinin më shumë raportime për trazira në të gjithë vendin, në ditën e pestë të protestave, të shkaktuara nga një rënie e monedhës.
Videot e verifikuara nga BBC Persian tregojnë protesta në qytetin qendror të Lordegan, kryeqytetin Teheran dhe Marvdasht në provincën jugore Fars që u zhvilluan të enjten.
Fars raportoi se në Lordegan u vranë dy persona, duke cituar një zyrtar të informuar. Raporti nuk specifikoi nëse të vrarët ishin protestues apo anëtarë të forcave të sigurisë. Gjithashtu raportoi tre vdekjet në Azna, në provincën fqinje Lorestan, pa specifikuar nëse kishte protestues apo zyrtarë të sigurisë.
Grupi i të drejtave të njeriut Hengaw tha se dy të vrarët në Lordegan ishin protestues, duke i identifikuar ata si Ahmad Jalil dhe Sajjad Valamanesh.
BBC Persian nuk ka qenë në gjendje të verifikojë në mënyrë të pavarur vdekjet.
Mediat shtetërore thanë se një anëtar i forcave të sigurisë të lidhura me Gardën Revolucionare të Iranit (IRGC) u vra në përleshjet me protestuesit të mërkurën në mbrëmje në qytetin Kouhdasht, në provincën perëndimore Lorestan.
BBC nuk ka qenë në gjendje ta verifikojë këtë dhe protestuesit thonë se burri ishte një nga ata dhe u qëllua për vdekje nga forcat e sigurisë.
13 oficerë të tjerë policie dhe anëtarë të Basij u plagosën nga hedhja e gurëve në zonë, tha raporti i medias shtetërore.
Shkollat, universitetet dhe institucionet publike u mbyllën në të gjithë vendin të mërkurën, pasi autoritetet shpallën ditë pushimi bankar në një përpjekje të dukshme për të shuar trazirat.
Në dukje ishte për të kursyer energji për shkak të motit të ftohtë, megjithëse shumë iranianë e panë si një përpjekje për të frenuar protestat.
Ato filluan në Teheran – midis dyqanxhinjve të zemëruar nga një tjetër rënie e ndjeshme e vlerës së monedhës iraniane kundrejt dollarit amerikan në tregun e hapur.
Deri të martën, studentët e universitetit ishin të përfshirë dhe protestat ishin përhapur në disa qytete, me njerëz që brohorisnin kundër sundimtarëve klerikë të vendit.
Protestat kanë qenë më të përhapurat që nga një kryengritje në vitin 2022 e shkaktuar nga vdekja gjatë paraburgimit e Mahsa Amini, një gruaje të re e cila u akuzua nga policia e moralit se nuk e mbante siç duhet vellon. Por ato nuk kanë qenë në të njëjtën shkallë.
Për të parandaluar çdo përshkallëzim, raportohet për masa të rrepta sigurie në zonat e Teheranit ku filluan demonstratat.
Presidenti Masoud Pezeshkian ka thënë se qeveria e tij do t’i dëgjojë “kërkesat legjitime” të protestuesve.
Por prokurori i përgjithshëm, Mohammad Movahedi-Azad, ka paralajmëruar gjithashtu se çdo përpjekje për të krijuar paqëndrueshmëri do të përballet me atë që ai e quajti një “përgjigje vendimtare”.
Krimi në familje, burri dhunon gruan për vdekje, vetëvritet me pistoletë
Erdogan: Do të flasë me Trump të hënën për Gazën dhe Ukrainën
Emrat/ Zbardhet vrasja, shpërthyen me telekomandë boksin elektrik ku humbi jetën Hysni Ymeri, 4 të arrestuar në Shkodër
Gjendet e pajetë në hotel vajza e aktorit të famshëm hollivudian
Kalimet vjetore të migrantëve përmes Kanalit, më të lartat që nga viti 2022
Faqet e para të gazetave në UK
Përleshje vdekjeprurëse midis protestuesve dhe forcave të sigurisë, ndërsa trazirat në Iran shtohen
Gjykata refuzon sekuestrimin e 20 pasurive të Kristjan Boçit dhe Elman Abules
Stuhia Arktike mbërrin në Evropë: ç’mund të presë Ballkani?
Krijohet kompania shtetërore e transportit/ Balluku emëron administrator këshilltarin e saj
Shqipëria hap rrugën për heqjen e tarifave roaming me BE
GJKKO pranon kërkesën e SPAK/ Zgjaten afatet hetimore për dosjen “Bankers”
Ndërron jetë ish-kryeparlamentari i Kosovës, Nexhat Daci
Gjashtë ndryshime të Kampionatit Botëror të vitit 2026
Viti 2026/ BIRN: Drejtësia do të jetë sërish kryefjala
“Wizz Air” le në mëshirë të fatit pasagjerët e linjës Londër-Tiranë
FOTO/ Nëna me dy fëmijët humbën jetën në një zjarr tragjik në Angli
U kap me kokainë me vlerë 230 mijë euro, shqiptari: Mos më dënoni, më lejoni të kthehem në Shqipëri
Shqiptari në Britani shpëton nga deportimi pasi “partnerja nuk i flet shqip”
Vizitorët, tarifë për të hyrë në Britani – Shtetasit që udhëtojnë pa viza duhet të aplikojnë për autorizim
Rrëzohet aeroplani në Britani, alarm në aeroportin Southend në Londër
Ish-kampioni i botës në boks Anthony Joshua plagoset në një aksident automobilistik në Nigeri, dy persona humbin jetën
Bllokohet hekurudha Angli-BE/ Probleme me energjinë elektrike, pezullohen udhëtimet për mijëra pasagjerë
Hetimet për atentatin e Rinasit, burime: Autorët pasi dogjën mjetin që përdorën në krim u larguan me ambulancë
Ironia e një dosje sekrete në Harvard: Amerikanë mbroni Trashëgiminë Ilire, Shqiptarët pas ’90-s e shkatërruan …
Bashkimi me euron do të kishte mbuluar koston e NHS-së
Mijëra vetë të ekspozuar ndaj fruthit, alarm në një prej aeroporteve më të ngarkuar në botë
Britania marrëveshje me Angolën dhe Namibinë për kthimin e emigrantëve
Emigrantët kthehen, por Shqipëria nuk i mban
Këta janë 10 kandidatët më të votuar në Vetëvendosjes
-
Albania2 days ago“Wizz Air” le në mëshirë të fatit pasagjerët e linjës Londër-Tiranë
-
UK4 days agoFOTO/ Nëna me dy fëmijët humbën jetën në një zjarr tragjik në Angli
-
Albania4 days agoU kap me kokainë me vlerë 230 mijë euro, shqiptari: Mos më dënoni, më lejoni të kthehem në Shqipëri
-
Albania6 days ago
Shqiptari në Britani shpëton nga deportimi pasi “partnerja nuk i flet shqip”
-
UK2 days agoVizitorët, tarifë për të hyrë në Britani – Shtetasit që udhëtojnë pa viza duhet të aplikojnë për autorizim
-
UK6 days ago
Rrëzohet aeroplani në Britani, alarm në aeroportin Southend në Londër
-
Sports4 days agoIsh-kampioni i botës në boks Anthony Joshua plagoset në një aksident automobilistik në Nigeri, dy persona humbin jetën
-
UK3 days agoBllokohet hekurudha Angli-BE/ Probleme me energjinë elektrike, pezullohen udhëtimet për mijëra pasagjerë