Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka thënë se Venezuela “do t’i dorëzojë” deri në 50 milionë fuçi naftë SHBA-së, pas një operacioni të papritur ushtarak që rrëzoi nga pushteti Presidentin Nicolás Maduro.
Nafta do të shitet me çmimin e tregut, postoi Trump në rrjetet sociale, duke shtuar se paratë do të kontrollohen nga ai vetë dhe do të përdoren në dobi të popullit të Venezuelës dhe SHBA-së.
Komentet e tij vijnë pasi ai tha se industria amerikane e naftës do të “ringrihej dhe do të funksiononte” në Venezuelë brenda 18 muajsh dhe se priste që investime të mëdha të derdheshin në vend.
Analistët i thanë më parë BBC-së se mund të duhen dhjetëra miliarda dollarë, dhe potencialisht një dekadë, për të rikthyer prodhimin e mëparshëm të Venezuelës.
Trump postoi në Truth Social të martën: “Jam i kënaqur të njoftoj se Autoritetet e Përkohshme në Venezuelë do t’i dorëzojnë Shteteve të Bashkuara të Amerikës midis 30 dhe 50 MILION fuçi naftë të sanksionuar me cilësi të lartë”.
“Kjo naftë do të shitet me çmimin e saj të tregut dhe ato para do të kontrollohen nga unë, si President i Shteteve të Bashkuara të Amerikës, për të siguruar që të përdoren në dobi të popullit të Venezuelës dhe Shteteve të Bashkuara!”
Komenti i tij erdhi një ditë pasi Delcy Rodríguez, ish-nënpresidente e Venezuelës, u betua si presidente e përkohshme. Maduro është sjellë në SHBA për t’u përballur me akuzat për trafik droge dhe armësh.
Të hënën, presidenti amerikan i tha NBC News: “Të kesh një Venezuelë që është prodhuese e naftës është mirë për Shtetet e Bashkuara sepse e mban çmimin e naftës të ulët.”
Përfaqësues nga kompanitë kryesore të naftës amerikane planifikuan të takoheshin me administratën Trump këtë javë, raportoi partneri amerikan i BBC-së, CBS.
Analistët që më parë folën për BBC-në ishin skeptikë se planet e Trump do të kishin një ndikim të madh në furnizimin global – dhe për rrjedhojë në çmimin – e naftës.
Ata sugjeruan që firmat do të kërkonin siguri se ekzistonte një qeveri e qëndrueshme, dhe edhe kur ato investonin, projektet e tyre nuk do të jepnin rezultate të mira për vite me radhë.
Trump ka argumentuar ditët e fundit se kompanitë amerikane të naftës mund të rregullojnë infrastrukturën e naftës së Venezuelës.
Vendi ka rreth 303 miliardë fuçi – rezerva më e madhe e provuar në botë – por prodhimi i naftës ka qenë në rënie që nga fillimi i viteve 2000.
Administrata Trump sheh potencial të konsiderueshëm për perspektivat e veta energjetike në rezervat e Venezuelës.
Rritja e prodhimit të naftës në vend do të ishte e kushtueshme për firmat amerikane.
Nafta venezueliane është gjithashtu e rëndë dhe më e vështirë për t’u rafinuar. Aktualisht në vend operon vetëm një firmë amerikane, Chevron.
I pyetur për koment në lidhje me planet e Trump për prodhimin e naftës amerikane në Venezuelë, zëdhënësi i Chevron, Bill Turenne, tha se kompania “mbetet e përqendruar në sigurinë dhe mirëqenien e punonjësve tanë, si dhe në integritetin e aseteve tona”.
“Ne vazhdojmë të operojmë në përputhje të plotë me të gjitha ligjet dhe rregulloret përkatëse”, shtoi Turenne.
ConocoPhillips, një kompani e madhe amerikane e naftës që nuk ka më prani në Venezuelë, “po monitoron zhvillimet në Venezuelë dhe implikimet e tyre të mundshme për furnizimin dhe stabilitetin global të energjisë”, tha zëdhënësi Dennis Nuss.
“Do të ishte e parakohshme të spekulonim mbi ndonjë aktivitet biznesi apo investim në të ardhmen”, tha Nuss.
Një kompani e tretë, Exxon, nuk iu përgjigj menjëherë kërkesave për koment.
Ndërsa justifikoi kapjen e Maduros nga Karakasi, Trump gjithashtu pretendoi se Venezuela “kapi dhe vodhi në mënyrë të njëanshme naftën amerikane”.
Zëvendëspresidenti JD Vance i përsëriti këto pretendime për X pasi Maduro u rrëzua, duke shkruar se “Venezuela shpronësoi pronën amerikane të naftës dhe deri vonë e përdori atë pronë të vjedhur për t’u pasuruar dhe për të financuar aktivitetet e saj narkoterroriste”.
Realiteti është më kompleks.
Kompanitë amerikane të naftës kanë një histori të gjatë në Venezuelë, duke nxjerrë naftë sipas marrëveshjeve të licencës.
Venezuela shtetëzoi industrinë e saj të naftës në vitin 1976 dhe në vitin 2007, Presidenti Hugo Chavez ushtroi më shumë kontroll shtetëror mbi asetet e mbetura në pronësi të huaj të firmave amerikane të naftës që operonin në vend.
Në vitin 2019, një gjykatë e Bankës Botërore urdhëroi Venezuelën të paguante 8.7 miliardë dollarë për ConocoPhillips si kompensim për këtë veprim të vitit 2007.
Kjo shumë nuk është paguar nga Venezuela, kështu që të paktën një kompani amerikane nafte ka kompensim të papaguar që i detyrohet asaj.
Por Ben Chu i BBC Verify tha se pretendimi se Venezuela ka “vjedhur” naftën amerikane është shumë i thjeshtëzuar, pasi ekspertët thanë se nafta në vetvete nuk ka qenë kurrë në pronësi të askujt përveç Venezuelës.
BBC Verify shqyrton pretendimet se Venezuela “vodhi” naftën amerikane
