Të mërkurën u shpallën në Pekin fituesit e Çmimeve Kombëtare të Shkencës dhe Teknologjisë të Kinës për vitin 2025. Presidenti kinez Xi Jinping dha çmimin më të lartë të vendit në fushën e shkencës dhe teknologjisë.
Çmimet më të larta shkencore dhe teknologjike, që përfaqësojnë nderin më të lartë në komunitetin shkencor dhe teknologjik të Kinës, iu dhanë dy akademikëve të shquar që kanë qenë thellësisht të përfshirë në fusha kyçe për dekada të tëra: akademiku Chen Liquan është themeluesi i sektorit të baterive të litiumit në Kinë, duke mbështetur industrinë e baterive të litiumit të Kinës që të jetë udhëheqëse në shkallë botërore. Akademiku Ben De, ka kapërcyer teknologjitë thelbësore të radarëve ajrorë e të vargjeve fazore, duke ndërtuar një barrierë të fortë sigurie për paralajmërim të hershëm ajror dhe hapësinor për Kinën.
Në fjalimin e rastit, kreu i shtetit i Kinës theksoi nevojën për të thelluar integrimin e inovacionit shkencor me inovacionin industrial, për përshpejtimin e shndërrimit të arritjeve shkencore në forca reale prodhuese, përmirësimin e mbrojtjes së pronësisë intelektuale dhe ndërtimin e një sistemi financiar që mbështet inovacionin.
Ai kërkoi gjithashtu forcimin e administrimit të etikës dhe sigurisë në shkencë e teknologji, zhvillimin e teknologjisë në dobi të njerëzimit, përmirësimin e sistemit të qeverisjes shkencore dhe pjesëmarrjen aktive në qeverisjen globale të shkencës dhe teknologjisë.
Në veprimtarinë u ndanë gjithsej 51 Çmime Kombëtare të Shkencave Natyrore, 58 Çmime Kombëtare të Shpikjeve Teknologjike dhe 149 Çmime Kombëtare të Përparimit Shkencor dhe Teknologjik. Nëntë ekspertë të huaj morën Çmimin Ndërkombëtar të Bashkëpunimit Shkencor dhe Teknologjik, duke mbuluar të gjitha përmasat e kërkimit bazë, transferimit të teknologjisë, aplikimit industrial dhe bashkëpunimit ndërkombëtar.
Tre çmimet e para të këtij viti në shkencat natyrore përmbledhin tre fusha themelore kryesore: kiminë, fizikën dhe shkencën e informacionit, që përfaqësojnë të gjitha përparime origjinale të klasit botëror. Në kimi, koncepti i “katalizës me një atom të vetëm” u propozua për herë të parë nga një ekip kërkimor kinez, duke përmirësuar ndjeshëm shkallën e shfrytëzimit të metaleve të çmuara dhe duke fuqizuar gjerësisht industritë e energjive të reja, mbrojtjes së mjedisit dhe kimike. Në fizikë, kërkimi mbi efektin e plotë kuantik të lidhjeve të hidrogjenit ka rifreskuar kuptimin për natyrën mikroskopike të molekulave të ujit, duke hapur një paradigmë të re kërkimore në fizikën e materies së kondensuar. Në shkencën e informacionit, teknologjia e kryqëzimit tredimensional PN bazuar në defektet-V ka sjellë çlirimin e varësisë nga fosforet, duke mundësuar zhvillimin e pavarur të mikroekraneve dhe syzeve të para AR me dritë të verdhë, duke nxitur përmirësimin e industrisë së ndriçimit gjysmëpërçues.
Sipas një projekti të Planit të 15-të Pesëvjeçar (2026-2030), Kina do të përshpejtojë zhvillimin e industrive strategjike në zhvillim, duke përfshirë teknologjinë e informacionit të gjeneratës së re, energjinë e re, materialet e reja, automjetet inteligjente me energji të re të lidhura me rrjetin, robotikën, biomjekësinë, pajisjet e nivelit të lartë dhe aviacionin e hapësirën ajrore gjatë periudhës pesëvjeçare. Projekti gjithashtu nxit përpjekjet për të krijuar nxitës të rinj të rritjes ekonomike, siç janë teknologjia kuantike, bioprodhimi, hidrogjeni dhe energjia bërthamore e bashkimit, ndërfaqet tru-kompjuter, inteligjenca artificiale e mishëruar dhe komunikimi i lëvizshëm 6G gjatë kësaj periudhe.
