Bota
Muzika në luftë me pandeminë
Sëmundja përvidhet vërdallë. Derisa banorët janë mbyllur pas dyerve, zor të dëgjohet ndonjë hap nëpër rrugët e kalldrëmta të Milanos. Një karantinë e rreptë është në fuqi dhe krejt tregtia dhe jeta publike është mekur. Hapësira përreth Il Duomos, katedrales së hirshme të qytetit, rri e zbrazët.
Nga frika e shpërhapjes, të gjitha tubimet fetare janë ndaluar. Por, kur bëhet fjalë për besimin e tyre – dhe, më e rëndësishmja, muzikën e tyre – asgjë nuk u del njerëzve para. Duke e përvijuar një thirrje për të “shkuar me shpirt në kishë”, ata kanë nismuar një akt kolektiv të mosbindjes sociale e muzikore. Dritaret e dyert janë të hapura dhe ballkonet e mbushura me mijëra burra, gra e fëmijë fillojnë të këndojnë.
Jo, ky nuk është Milano gjatë mbylljes së koronavirusit. Është vera e 1576-s dhe murtaja e Shën Karlit ka shkretuar pjesën më të madhe të veriut italian. “Kishte çfarë të shihej”, njoftonte një komentues, “kur të gjithë banorët e këtij qyteti të populluar, që numëronte diç më pak se 300 mijë shpirtra…(dërguan) bashkërisht një zë harmonik”. Ishte aso pamje, shkroi ai, sa Milano dukej posi vetë “Jerusalemi parajsor”.
“Vetëm mendoni, teksa shëtisni mespërmes Milanos, nuk dëgjohet asgjë tjetër përveç këngëve”, një tjetër vuri re përmallshëm. “Dikush, me sa duket, nuk deshi që këto gjëma të zgjasin edhe pak”. Krahasimet me pandeminë e tanishme janë të forta. Njerëzit në Itali, Spanjë dhe gjithandej botës kanë përdorur muzikën për t’i bërë bashkë komunitetet në një shkallë vërtet mbresëlënëse: video të koncerteve nëpër ballkone – gjatë të cilave muzikantët e karantinuar performojnë për fqinjët e tyre – po shpërhapen në mënyrë virale, dhe coverë të “Nessun Dormas”, “Valeries”, “Imagines” dhe madje edhe një ushtrim me afsh i Lewis Capaldit, “Someone You Loved” janë shpërfaqur, shkruan KOHA.
Në një jeho prekëse të murtajës së Shën Karlit, një trumpetist milanez ka ofruar një interpretim të shpirtshëm të “O Mia Bela Madunina”, himni i qytetit për Marinë e Virgjër të praruar në ar në krye të “Il Duomo”. Shembull tjetër i kohës së fundit është edhe “Clap for the NHS” nga Mbretëria e Bashkuar. Në këtë rast, nuk kishte rëndësi nëse ishe muzikant: qypat, tiganët, duart dhe goditjet ishin të mjaftueshme. Të tilla gjeste të përbashkësisë na ofrojnë rehatinë aq shumë të nevojshme.
Por, në peizazhin e gjerë të historisë, do të ishte anomali nëse ne nuk do të luanim muzikë në këtë mënyrë. Qysh në hershmëri tek egjiptianët e vjetër, grekët e babilonasit, muzika ka qenë një mjet i besueshëm për shërbim shpirtëror dhe lidhje shoqërore për mijëra vjet mes dergjjeve.
Kur murtaja pllakosi Spartën në shekullin VII para Krishtit, krerët e qytetit i kërkuan poetit Thalet që të këndonte himne dhe Terpanderi, një tjetër poet i moçëm grek, u ftua në Lezbos gjatë murtajës. Madje edhe Pitagora, krijues i teoremës së dashur për çdo nxënës shkolle, përdorte muzikën si mjet terapeutik, duke luajtur me lirë për t’i qetësuar huliganët e bërë xurxull.
Bota
Përleshje vdekjeprurëse midis protestuesve dhe forcave të sigurisë, ndërsa trazirat në Iran shtohen
Trazirat në rritje në Iran raportohet se kanë marrë më shumë jetë njerëzish në ditën e pestë të protestave kundër kostos në rritje të jetesës.
Si agjencia gjysmëzyrtare e lajmeve Fars, ashtu edhe grupi i të drejtave të njeriut, Hengaw, thanë se dy persona kishin vdekur gjatë përleshjeve midis protestuesve dhe forcave të sigurisë në qytetin Lordegan, në Iranin jugperëndimor. Tre persona të tjerë u vranë në Azna dhe një tjetër në Kouhdasht, raportoi Fars, të gjithë në perëndim të vendit.
Të enjten, videot e postuara në mediat sociale treguan makina të djegura gjatë përleshjeve midis protestuesve dhe forcave të sigurisë.
Shumë protestues kanë bërë thirrje për t’i dhënë fund sundimit të udhëheqësit suprem të vendit. Disa kanë bërë thirrje gjithashtu për një kthim në monarki.
Ndërsa dita kalonte, vinin më shumë raportime për trazira në të gjithë vendin, në ditën e pestë të protestave, të shkaktuara nga një rënie e monedhës.
Videot e verifikuara nga BBC Persian tregojnë protesta në qytetin qendror të Lordegan, kryeqytetin Teheran dhe Marvdasht në provincën jugore Fars që u zhvilluan të enjten.
Fars raportoi se në Lordegan u vranë dy persona, duke cituar një zyrtar të informuar. Raporti nuk specifikoi nëse të vrarët ishin protestues apo anëtarë të forcave të sigurisë. Gjithashtu raportoi tre vdekjet në Azna, në provincën fqinje Lorestan, pa specifikuar nëse kishte protestues apo zyrtarë të sigurisë.
Grupi i të drejtave të njeriut Hengaw tha se dy të vrarët në Lordegan ishin protestues, duke i identifikuar ata si Ahmad Jalil dhe Sajjad Valamanesh.
BBC Persian nuk ka qenë në gjendje të verifikojë në mënyrë të pavarur vdekjet.
Mediat shtetërore thanë se një anëtar i forcave të sigurisë të lidhura me Gardën Revolucionare të Iranit (IRGC) u vra në përleshjet me protestuesit të mërkurën në mbrëmje në qytetin Kouhdasht, në provincën perëndimore Lorestan.
BBC nuk ka qenë në gjendje ta verifikojë këtë dhe protestuesit thonë se burri ishte një nga ata dhe u qëllua për vdekje nga forcat e sigurisë.
13 oficerë të tjerë policie dhe anëtarë të Basij u plagosën nga hedhja e gurëve në zonë, tha raporti i medias shtetërore.
Shkollat, universitetet dhe institucionet publike u mbyllën në të gjithë vendin të mërkurën, pasi autoritetet shpallën ditë pushimi bankar në një përpjekje të dukshme për të shuar trazirat.
Në dukje ishte për të kursyer energji për shkak të motit të ftohtë, megjithëse shumë iranianë e panë si një përpjekje për të frenuar protestat.
Ato filluan në Teheran – midis dyqanxhinjve të zemëruar nga një tjetër rënie e ndjeshme e vlerës së monedhës iraniane kundrejt dollarit amerikan në tregun e hapur.
Deri të martën, studentët e universitetit ishin të përfshirë dhe protestat ishin përhapur në disa qytete, me njerëz që brohorisnin kundër sundimtarëve klerikë të vendit.
Protestat kanë qenë më të përhapurat që nga një kryengritje në vitin 2022 e shkaktuar nga vdekja gjatë paraburgimit e Mahsa Amini, një gruaje të re e cila u akuzua nga policia e moralit se nuk e mbante siç duhet vellon. Por ato nuk kanë qenë në të njëjtën shkallë.
Për të parandaluar çdo përshkallëzim, raportohet për masa të rrepta sigurie në zonat e Teheranit ku filluan demonstratat.
Presidenti Masoud Pezeshkian ka thënë se qeveria e tij do t’i dëgjojë “kërkesat legjitime” të protestuesve.
Por prokurori i përgjithshëm, Mohammad Movahedi-Azad, ka paralajmëruar gjithashtu se çdo përpjekje për të krijuar paqëndrueshmëri do të përballet me atë që ai e quajti një “përgjigje vendimtare”.
Bota
24 të vdekur nga një sulm me dron ukrainas, në Kherson
Të paktën 24 persona u vranë dhe më shumë se 50 të tjerë u plagosën në një sulm me dron ukrainas në një hotel dhe kafene në Kherson gjatë festimeve të Vitit të Ri, tha Vladimir Saldo, guvernatori i emëruar nga Rusia i rajonit në jug të Ukrainës.
Në një postim në Telegram, Saldo sqaroi se sulmi ndodhi në Horli, një fshat bregdetar pranë gadishullit të Krimesë, të cilin Rusia e ka aneksuar.
Bota
Kaos dhe dhunë në Holandë gjatë Vitit të Ri, viktima dhe të plagosur nga fishekzjarret
Policia holandeze njoftoi të enjten se gjatë festimeve të natës së Vitit të Ri është përballur me një valë dhune të paprecedentë. Oficerët e rendit u sulmuan me fishekzjarre dhe mjete shpërthyese, ndërsa incidente të shumta u regjistruan në qytete të ndryshme të vendit, duke përfshirë sulme ndaj policisë dhe zjarrfikësve.
Sipas BBC, në Amsterdam u përfshi nga flakët kisha historike Vondelkerk, e ndërtuar në vitin 1872 dhe e vendosur pranë parkut Vondelpark. Zjarri shpërtheu në orët e para të Vitit të Ri, duke shkaktuar shembjen e kullës 50 metra të lartë dhe dëmtime të rënda në çati. Autoritetet bëjnë të ditur se, megjithë dëmet, struktura e kishës pritet të mbetet e qëndrueshme.
Mediat lokale raportuan për dy viktima në Holandë si pasojë e incidenteve me fishekzjarre: një 17-vjeçar nga Nijmegen dhe një burrë 38-vjeçar nga Aalsmeer. Ndërkohë, në Rotterdam, spitali i specializuar për sëmundjet e syrit trajtoi 14 persona me lëndime të rënda okulare, mes tyre 10 të mitur, dhe dy pacientë iu nënshtruan ndërhyrjeve kirurgjikale.

Ngjarje të rënda u shënuan edhe në Gjermani, ku policia e qytetit Bielefeld konfirmoi se dy të rinj 18-vjeçarë humbën jetën pasi përdorën fishekzjarre të prodhuara artizanalisht.
Në qytetin jugor holandez Breda, forcat e policisë u sulmuan me bomba benzine. Kryetarja e Unionit të Policisë, Nine Kooiman, deklaroi se edhe vetë është goditur me fishekzjarre dhe eksplozivë gjatë shërbimit në Amsterdam, duke e cilësuar situatën si jashtëzakonisht të dhunshme dhe të paprecedentë.
Sipas Shoqatës Holandeze të Piroteknikës, shpenzimet për fishekzjarre këtë vit arritën në 129 milionë euro, shifër rekord. Autoritetet kanë bërë të ditur se ndalimi i fishekzjarreve jozyrtare pritet të hyjë në fuqi në vitin 2026.
-
Albania2 days ago“Wizz Air” le në mëshirë të fatit pasagjerët e linjës Londër-Tiranë
-
UK4 days agoFOTO/ Nëna me dy fëmijët humbën jetën në një zjarr tragjik në Angli
-
Albania4 days agoU kap me kokainë me vlerë 230 mijë euro, shqiptari: Mos më dënoni, më lejoni të kthehem në Shqipëri
-
Albania6 days agoShqiptari në Britani shpëton nga deportimi pasi “partnerja nuk i flet shqip”
-
UK2 days agoVizitorët, tarifë për të hyrë në Britani – Shtetasit që udhëtojnë pa viza duhet të aplikojnë për autorizim
-
UK6 days agoRrëzohet aeroplani në Britani, alarm në aeroportin Southend në Londër
-
Sports4 days agoIsh-kampioni i botës në boks Anthony Joshua plagoset në një aksident automobilistik në Nigeri, dy persona humbin jetën
-
UK3 days agoBllokohet hekurudha Angli-BE/ Probleme me energjinë elektrike, pezullohen udhëtimet për mijëra pasagjerë
