Njerëzit në Mbretërinë e Bashkuar mund të përballen me çmime më të larta të energjisë, ushqimit dhe biletave të avionit për të paktën tetë muaj pas përfundimit të luftës SHBA-Izrael me Iranin, tha një ministër i lartë.
Darren Jones, Sekretari Kryesor i Kryeministrit, i tha BBC-së se qeveria po “i shqyrton të gjitha këto gjëra”, ndërsa përshpejton planet për të kompensuar mungesat e mundshme të ushqimit dhe karburantit të shkaktuara nga lufta.
Prodhimi dhe transporti i energjisë në të gjithë Lindjen e Mesme është ngadalësuar ose është ndalur plotësisht për shkak të konfliktit, duke shkaktuar probleme në zinxhirin e furnizimit dhe rritje të çmimeve në nivel global.
Më herët këtë muaj, zyrtarët qeveritarë hartuan një skenar më të keq të mungesës së ushqimit deri në verë, duke përfshirë mishin e pulës dhe derrit, nëse lufta do të vazhdonte.
Qeveria është përpjekur gjithashtu të qetësojë publikun, duke u bërë thirrje shoferëve të vazhdojnë të mbushin benzinë dhe të përdorin makinat si zakonisht dhe të mos ndryshojnë planet e tyre të udhëtimit për shkak të frikës për mungesë të mundshme të karburantit për avionët.
Duke folur në emisionin e BBC-së të dielën me Laura Kuenssberg, Jones tha se po e shqyrtonte ndikimin ekonomik të luftës “shumë nga afër”, por tha se “presioni i çmimeve” kishte më shumë gjasa sesa boshllëqet në raftet e supermarketeve.
“Supozimi ynë më i mirë është se tetë muaj e më shumë nga pika e zgjidhjes do të shihni ndikime ekonomike që do të vijnë përmes sistemit,” tha ai.
“Pra, njerëzit do të shohin çmime më të larta të energjisë, çmimeve të ushqimeve […] çmimeve të biletave të avionit si pasojë e asaj që Donald Trump ka bërë në Lindjen e Mesme.”
Kryeministri Sir Keir Starmer do të kryesojë një tjetër takim të një komiteti të kabinetit të martën, i ngritur për t’u marrë me çdo mungesë, ndërsa një grup ministrash do të takohet dy herë në javë për të monitoruar nivelet e stoqeve dhe çdo ndërprerje në zinxhirin e furnizimit.
Takimet dy herë në javë të grupit të ministrave të planifikimit të emergjencës po drejtohen nga Jones.
Ai më parë ka thënë: “Kjo nuk është lufta jonë. Qeveria mori vendimin e duhur për të qëndruar jashtë konfliktit dhe për të ndërmarrë vetëm veprime mbrojtëse për të mbrojtur interesat e Britanisë.”
“Po veprojmë tani për t’u përgatitur dhe për të zbutur, aty ku është e mundur, ndikimin në ekonominë dhe sigurinë tonë të brendshme si rezultat i konfliktit.”
Javën e kaluar, Fondi Monetar Ndërkombëtar (FMN) parashikoi se shoku energjitik nga lufta do ta godiste Mbretërinë e Bashkuar më rëndë nga ekonomitë e përparuara të botës dhe e uli vlerësimin e tij për rritjen e Mbretërisë së Bashkuar këtë vit nga 0.8% në 1.3%.
Jones ka thënë më parë se, ndërsa qeveria do të bënte gjithçka që është në fuqinë e saj për të gjetur një zgjidhje të përhershme për krizën dhe për të kompensuar ndikimin e saj, “ajo që ndodh jashtë vendit do të na prekë ende këtu në shtëpi”.
Një burim qeveritar i tha më parë BBC-së se po planifikonte një skenar që do të përfshinte ndërprerje në furnizimin me dioksid karboni (CO2), i cili përdoret në therjen e disa kafshëve dhe në ruajtjen e ushqimit, nëse ngushtica mbetet e mbyllur.
Qeveria ka siguruar fonde për të riaktivizuar uzinën e bioetanolit Ensus , e cila prodhon CO2 si nënprodukt, me qëllim rritjen e furnizimeve me gaz.
Një zëdhënës i uzinës i tha BBC-së se ata ishin “të bindur se mund të vazhdojmë të prodhojmë CO2 për nevojat e vendit në të ardhmen e parashikueshme”.
Jones i tha BBC-së të dielën se kishte ngritur çështjen e bareve në Mbretërinë e Bashkuar që mund të mbarojnë birrë gjatë Kupës së Botës në Futboll për Meshkuj në verë për shkak të mungesës së CO2.
“Po bëjmë gjithçka që mundemi për t’u siguruar që kjo të mos ndodhë”, tha ai.
Pjesa më e madhe e CO2-shit të Mbretërisë së Bashkuar importohet nga Evropa, por shpesh prodhohet si nënprodukt kur kompanitë prodhojnë plehra, të cilat kanë nevojë për gaz natyror.
Supermarketet kanë thënë se po punojnë me qeverinë për të ndihmuar në planifikimin për skenarin më të keq.
Dhe, muajin e kaluar, Unioni Kombëtar i Fermerëve tha se çmimet e kastravecit dhe domates mund të rriten gjatë gjashtë javëve të ardhshme, me koston e kulturave të tjera dhe qumështit që do të rritet në tre deri në gjashtë muajt e ardhshëm.
Linjat ajrore të Mbretërisë së Bashkuar kanë këmbëngulur se “aktualisht nuk po shohin mungesë të karburantit për avionë”, pasi e blejnë atë paraprakisht dhe aeroportet mbajnë rezerva.
Demokratët Liberalë i kanë kërkuar qeverisë të përfshijë një projektligj në Fjalimin e ardhshëm të Mbretit, i cili e vendos sigurinë ushqimore në krye të axhendës së qeverisë.
Zëdhënësja e Zyrës së Kabinetit të partisë, Lisa Smart, tha se “qeveria gjithashtu duhet të zgjohet dhe të ofrojë më shumë mbështetje për njerëzit që thjesht nuk mund të përballojnë koston marramendëse të lëvizjes”.
Ajo shtoi se Lib Dems kanë propozuar një ulje prej 10 peni të taksës së karburantit, si dhe uljen e kostove të transportit publik.
Kryenegociatori i Iranit tha më parë këtë javë se rihapja e Ngushticës së Hormuzit ishte “e pamundur” nëse SHBA-të vazhdojnë bllokadën detare të porteve iraniane.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, shpreson të ushtrojë presion mbi Iranin duke synuar dy faktorë ekonomikë – taksat që vendi kërkonte nga anijet të paguanin për të kaluar nëpër Ngushticën e Hormuzit dhe të ardhurat e Iranit nga nafta.
Irani është përgjigjur duke e quajtur bllokadën “pirateri”. Negociatorët nga vendi ishin në Islamabad të Pakistanit të shtunën për bisedime mbi përfundimin e konfliktit.
